{"id":7536,"date":"2020-11-19T19:51:45","date_gmt":"2020-11-19T19:51:45","guid":{"rendered":"https:\/\/debagoiena2030.eus\/?p=7536"},"modified":"2023-03-30T08:23:54","modified_gmt":"2023-03-30T08:23:54","slug":"silvieruditos-y-silvicultura-academica-en-euskal-herria","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/debagoiena2030.eus\/es\/2020\/11\/19\/silvieruditos-y-silvicultura-academica-en-euskal-herria\/","title":{"rendered":"&#8216;Silvieruditos&#8217; y silvicultura acad\u00e9mica en Euskal Herria"},"content":{"rendered":"<p><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-1 fusion-flex-container nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-background-position:left top;--awb-border-sizes-top:0px;--awb-border-sizes-bottom:0px;--awb-border-sizes-left:0px;--awb-border-sizes-right:0px;--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;--awb-padding-top:120px;--awb-padding-bottom:0px;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start\" style=\"max-width:1216.8px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-0 fusion_builder_column_1_5 1_5 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:20%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:9.6%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:9.6%;--awb-width-medium:100%;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-separator fusion-full-width-sep\" style=\"align-self: center;margin-left: auto;margin-right: auto;width:100%;\"><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-1 fusion_builder_column_3_5 3_5 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:60%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:3.2%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:3.2%;--awb-width-medium:100%;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-text fusion-text-1\"><h2>&#8216;Silvieruditos&#8217; y silvicultura acad\u00e9mica en Euskal Herria<\/h2>\n<\/div><div class=\"fusion-separator\" style=\"align-self: flex-start;margin-right:auto;margin-top:0px;margin-bottom:30px;width:100%;max-width:200px;\"><div class=\"fusion-separator-border sep-single sep-solid\" style=\"--awb-height:20px;--awb-amount:20px;--awb-sep-color:#e87979;border-color:#e87979;border-top-width:3px;\"><\/div><\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-2\"><p><strong>Un art\u00edculo de opini\u00f3n de I\u00f1aki Etxebeste y Markel Arriolabengoa<\/strong><\/p>\n<p>El oto\u00f1o da especial protagonismo a los bosques. Antes de que comience el fr\u00edo invierno, ya sea porque se adornan con colores rojos, porque los hongos y setas pueden llenar las cestas, o porque los \u00e1rboles se convierten en magn\u00edficos seres metaf\u00f3ricos deshojados por el viento sur.<\/p>\n<p>Parece, sin embargo, que en oto\u00f1o de este a\u00f1o el bosque est\u00e1 adquiriendo un protagonismo extraordinario, ya que las plantaciones forestales que cubren una gran superficie de la Euskal Herria atl\u00e1ntica se han convertido en tema de conversaci\u00f3n. Por un lado, se habla de la enfermedad de los pinos, de las dificultades de gesti\u00f3n o de la sobrecarga ambiental que supone la elecci\u00f3n de la producci\u00f3n de determinadas especies. Frente a ello, tambi\u00e9n se ha hablado de la gesti\u00f3n conjunta o la transici\u00f3n hacia un modelo de gesti\u00f3n forestal diferente. No pod\u00eda ser de otra manera, y la polvareda de hace tiempo se ha vuelto a levantar. En uno de esos ataques, un pol\u00edtico proclam\u00f3 que no hay demasiados <em>silvieruditos<\/em> en la zona&#8230; \u00bfEs as\u00ed?<\/p>\n<p><em>Este art\u00edculo de opini\u00f3n se ha publicado originalmente en euskera y se puede leer de manera completa a continuaci\u00f3n.<\/em><\/p>\n<div class=\"tk-description mb-3\">\n<p>Udazkenak protagonismo berezia ematen die basoei. Izan negu gorria hasi baino lehen, kolore gorriz apaintzen direlako inguruak, izan onddo eta perretxikozaleek otzarak betetzeko aukera aparta izaten dutelako, edo izan hego haizeak xaxatuta hosto zaharrak erantziz zuhaitzak izaki metaforiko bikainak bilakatzen direlako.<\/p>\n<\/div>\n<div class=\"tk-articlebody\">\n<p>Badirudi, baina, aurtengo udazkenean basoa aparteko protagonismoa hartzen ari dela, Euskal Herri atlantikoaren azalera handi bat estaltzen duten baso landaketak bihurtu direlako mintzagai. Alde batetik, pinuen gaitzaz, kudeaketa-zailtasunez edota espezie jakin batzuk ekoiztearen hautuak dakarren ingurumen gainkargaz hitz egiten da. Horren aurrean, kudeaketa bateratua edo bestelako basogintza kudeaketa eredu baterako trantsizioa ere izan da mintzagai. Ezin zitekeen beste modu batera izan, eta aspaldiko hautsak beste behin ere harrotu dira. Oldartze horietako baten, inguruan <em>basojakintsu<\/em> gehiegi ez ote dagoen aldarrikatu zuen politikari batek\u2026 Hala ote da?<\/p>\n<p><strong>Etorkizunari aurre hartuz<\/strong><\/p>\n<p>Gustuko izan ala ez, esperientzia gutxietsi gabe, basogintzan ere jakintza neurtu eta batzeko modu orokortuena argitalpen zientifikoena da, eta horrek akademiara begira jartzen gaitu, ezinbestean.<\/p>\n<p>Beste hainbat lan eta jakintza eremutan bezala, basogintzak ere ikerketa ezinbesteko oinarri duela iritzi dugu, eta aldiro berrikusi behar izaten ditugu ikerketa lanak, gure zerbitzuak modurik onenean eskaini ahal izateko. Horrela iritsi gara bestelako basogintza eredu baten aldeko apustua egitera. Izan ere, nekez aurki daiteke ikerketarik edo ikerketa talderik, gaur egun Euskal Herri atlantikoaren antzeko eremu baten gailentzen den basogintza eredua jasangarria dela bermatzen duenik. Are gehiago, kontuan hartuta egungo testuinguru globalak ziurgabetasunez betetzen duela etorkizunik hurbilena ere, eta, zer esanik ez, epe ertain edo luzera begira jarriz gero. Klima larrialdiari bakarrik erreparatuz, datozen 40 urteetan jasango dugun berokuntzak nekez aurreikusi daitezkeen eraginak izango ditu gure basoetan. Ikerketa desberdinek oso ziurtzat iragartzen dituzte haizete larriak, izurrite edo gaixotasun berriak, edo muturreko eguraldia jasateko aukerak. Egokitzapen basogintza edo basogintza adaptatiboa sustatu beharra dagoela aho batez onartu du basogintzari lotutako akademiak. Aniztasunik ez duten ustiaketa ereduak nekez egokitu daitezke beren kabuz, eta, hala, baso ekosistemetan zer-nolako esku-hartze maila izan behar dugun da gai garrantzitsuenetariko bat. Bai, behintzat, etorkizunean gaur egun ekosistema hauetatik jasotzen ditugun onura eta zerbitzuak modu bertsuan jasotzen jarraitu nahi baldin badugu.<\/p>\n<p>Intsinis pinu landaketak nagusi dira oraindik ere Gipuzkoako eta Bizkaiko paisaian, azken urteetan gainbehera handia izan duen arren. Hala, azken 20 urteetan pinuak jasan izan dituen krisialdi desberdinek, azkena banden gaitzak sortutakoa, ekoizpen eredu honek duen zaurgarritasunaren eredu oso garbia azaltzen digute. Berezko aniztasun genetikorik gabe, ikerlarien esku geratu da erronka desberdinen aurrean pinuen egokitzeko ahalmena. Erraz ulertu daiteke, adibidez, banden gaitzari erresistenteak diren landareak ekoiztea prozesu luzea dela. Luzeegia. Horrelako krisialdien aurrean basogintzaren establishmentak ordezko espezieen aldeko apustua egin izan du globalki, kudeaketa eredua zalantzan jarri gabe.<\/p>\n<p><strong>Kudeaketa da giltza<\/strong><\/p>\n<p>Izan ere, kudeaketa ereduan dago giltza. Egurra edo zelulosa ekoizteko ezagutzen dugun modu hau nekazaritzari oso lotuta dago. Sistema osoa sinplifikatuz, adin eta espezie bakarreko landaketek efizientzia eta errentagarritasuna lehenesten dute, esku-hartze maila muturreraino eramanaz. Landatu, ongarritu, konpetentzia ezabatu, dena soilduz uzta batu eta lurra prestatu. Nekazaritza intentsiboarekin gertatzen den antzera, lan hauek sortzen dituzten desoreken zerrenda oso luzea da. Gainera, hilabetetan edo astetan neurtzen diren nekazaritza zikloekin alderatuz, hazkuntza azkarreneko zuhaitz landaketek ere denbora asko behar dute hazteko. Eta, beraz, aurreikusita ez dagoen zerbait gertatzeko aukera ere asko handitzen da. Eskala espaziala ere nabarmen handitzen da basoetara begira jartzen garenean. Ezaugarri hauek kontuan hartuta, baso landatu bat denboran egonkor eta ekoizpen jasangarria bermatuz mantentzea oso zaila da. Beste modu batera esanda, geroz eta argiago dugu baso ekosistemak sistema konplexuak direla. Horrela, espezieen arteko sare eta prozesuek modu sinplean aurreikusi ezin daitezkeen jokabideak azalarazi ahal dituzte egoeraren arabera. Adibide bat: tenperaturak igo ahala, pagoak garaieran gora dauden eremuetara zabaltzen ari dira Europako eremu menditsu askotan. Eremu horiek kolonizatzerakoan, beste zuhaitz espezie batzuekin topo egiten badu pagoak, bere hazkuntza asko hobetzen du. Honek aurreikusten ez zen jokabide bat azaleratu du, ikerlariek espero zutena irauliz.<\/p>\n<p>Konplexutasun hau kudeatzeko basojakintzarik ez da garatu Euskal Herrian basogintzari lotutako ikerketa taldeetan. Nahiz eta bertan ekoiztu diren lanek asko laguntzen diguten etorkizunera begira erabakiak hartzen, argitaratutako lanek nagusiki isurialde atlantikoko baso landatuen inguruko ikerketak jorratu izan dituzte. Ez daukagu eskura, beraz, nahikoa ikerketa lan gure eremuan beste kudeaketa eredurik aztertzen duenik, nahiz eta beste basogintza eredu hauek lantzen diren. Euskal Herritik kanpo, aldiz, lan handia egin da norabide honetan, eta argitalpen zein esperientzia horiek guztiak bidelagun ezin hobeak ditugu, ezbairik gabe, bestelako basogintza eredu propio bat garatzen hasteko.<\/p>\n<p>Hasierako metaforari eutsiz, badirudi basogintza eredu hau ere bere udazkenera iritsi dela. Orain, negua dugu aurretik, hemen eta hango hostoetan jasotakoa asimilatuz zuhaitzen sustrai berriak ongarritu eta errotzeko garaia. Espero dezagun naturak, ikerketak eta esperientziak erakutsi digun guztiak udaberri oparoago bat sortzen lagunduko digula; bestelako udaberri bat.<\/p>\n<\/div>\n<p><strong>I\u00f1aki Etxebesteren eta Markel Arriolabengoa (Errez kooperatiba)<\/strong><\/p>\n<p><strong><em><a href=\"https:\/\/goiena.eus\/komunitatea\/markelarriolabengoa\/1605601321010-basojakintsuak-eta-basogintza-akademikoa-euskal-herrian\">Iritzi artikulu hau Goiena Aldizkarian egindako kolaborazio bat da.<\/a><\/em><\/strong><\/p>\n<\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-2 fusion_builder_column_1_5 1_5 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:20%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:9.6%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:9.6%;--awb-width-medium:100%;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-separator fusion-full-width-sep\" style=\"align-self: center;margin-left: auto;margin-right: auto;width:100%;\"><\/div><div class=\"fusion-text fusion-text-3\"><a href=\"https:\/\/debagoiena2030.eus\/es\/category\/actualidad\/debagoiena-eraldatzen-actualidad\/\" rel=\"category tag\">Debagoiena Eraldatzen<\/a>, <a href=\"https:\/\/debagoiena2030.eus\/es\/category\/opinion\/\" rel=\"category tag\">Opini\u00f3n<\/a>\n<\/div><\/div><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-fullwidth fullwidth-box fusion-builder-row-2 fusion-flex-container nonhundred-percent-fullwidth non-hundred-percent-height-scrolling\" style=\"--awb-border-radius-top-left:0px;--awb-border-radius-top-right:0px;--awb-border-radius-bottom-right:0px;--awb-border-radius-bottom-left:0px;\" ><div class=\"fusion-builder-row fusion-row fusion-flex-align-items-flex-start\" style=\"max-width:1216.8px;margin-left: calc(-4% \/ 2 );margin-right: calc(-4% \/ 2 );\"><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-3 fusion_builder_column_1_5 1_5 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:20%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:9.6%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:9.6%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-4 fusion_builder_column_3_5 3_5 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:60%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:3.2%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:3.2%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><div class=\"fusion-image-element \" style=\"--awb-caption-title-font-family:var(--h2_typography-font-family);--awb-caption-title-font-weight:var(--h2_typography-font-weight);--awb-caption-title-font-style:var(--h2_typography-font-style);--awb-caption-title-size:var(--h2_typography-font-size);--awb-caption-title-transform:var(--h2_typography-text-transform);--awb-caption-title-line-height:var(--h2_typography-line-height);--awb-caption-title-letter-spacing:var(--h2_typography-letter-spacing);\"><span class=\" fusion-imageframe imageframe-none imageframe-1 hover-type-none\" class=\"image-magnify\" class=\"image-scroll\"><img decoding=\"async\" width=\"441\" height=\"369\" title=\"Basojakintsuak\" src=\"https:\/\/debagoiena2030.eus\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/Basojakintsuak.jpg\" alt class=\"img-responsive wp-image-7532\" srcset=\"https:\/\/debagoiena2030.eus\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/Basojakintsuak-200x167.jpg 200w, https:\/\/debagoiena2030.eus\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/Basojakintsuak-400x335.jpg 400w, https:\/\/debagoiena2030.eus\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/Basojakintsuak.jpg 441w\" sizes=\"(max-width: 1024px) 100vw, (max-width: 640px) 100vw, 441px\" \/><\/span><\/div><\/div><\/div><div class=\"fusion-layout-column fusion_builder_column fusion-builder-column-5 fusion_builder_column_1_5 1_5 fusion-flex-column\" style=\"--awb-bg-size:cover;--awb-width-large:20%;--awb-margin-top-large:0px;--awb-spacing-right-large:9.6%;--awb-margin-bottom-large:20px;--awb-spacing-left-large:9.6%;--awb-width-medium:100%;--awb-order-medium:0;--awb-spacing-right-medium:1.92%;--awb-spacing-left-medium:1.92%;--awb-width-small:100%;--awb-order-small:0;--awb-spacing-right-small:1.92%;--awb-spacing-left-small:1.92%;\"><div class=\"fusion-column-wrapper fusion-column-has-shadow fusion-flex-justify-content-flex-start fusion-content-layout-column\"><\/div><\/div><\/div><\/div><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p><strong>Un art\u00edculo de opini\u00f3n de I\u00f1aki Etxebeste y Markel Arriolabengoa. Errez kooperatiba.<\/strong><\/p>\n<p>El oto\u00f1o da especial protagonismo a los bosques. Antes de que comience el fr\u00edo invierno, ya sea porque se adornan con colores rojos, porque los hongos y setas pueden llenar las cestas, o porque los \u00e1rboles se convierten en magn\u00edficos seres metaf\u00f3ricos deshojados por el viento sur.<br \/>\n<br \/>\n[post_category]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":7532,"comment_status":"closed","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":[],"categories":[96,75],"tags":[],"cp_meta_data":{"_wpml_word_count":["{\"total\":0,\"to_translate\":{\"eu\":2,\"es\":2}}"],"_edit_lock":["1680164662:1"],"_edit_last":["1"],"_wpml_media_duplicate":["1"],"_wpml_media_featured":["1"],"_thumbnail_id":["7532"],"_last_translation_edit_mode":["native-editor"],"_fusion":["a:19:{s:25:\"show_first_featured_image\";s:3:\"yes\";s:4:\"fimg\";a:2:{s:5:\"width\";s:0:\"\";s:6:\"height\";s:0:\"\";}s:17:\"post_links_target\";s:2:\"no\";s:7:\"bg_full\";s:2:\"no\";s:14:\"display_header\";s:3:\"yes\";s:14:\"header_bg_full\";s:2:\"no\";s:17:\"slider_visibility\";s:51:\"small-visibility,medium-visibility,large-visibility\";s:13:\"page_title_bg\";a:2:{s:3:\"url\";s:105:\"http:\/\/onenprodev.com\/sandbox\/d2030\/wp-content\/uploads\/2016\/08\/avada-charity-journal-banner1-1024x369.jpg\";s:2:\"id\";s:0:\"\";}s:12:\"main_padding\";a:2:{s:3:\"top\";s:0:\"\";s:6:\"bottom\";s:0:\"\";}s:15:\"content_bg_full\";s:2:\"no\";s:20:\"image_rollover_icons\";s:7:\"default\";s:9:\"bg_repeat\";s:6:\"repeat\";s:35:\"container_hundred_percent_animation\";s:0:\"\";s:16:\"header_bg_repeat\";s:6:\"repeat\";s:14:\"displayed_menu\";s:7:\"default\";s:11:\"slider_type\";s:4:\"flex\";s:9:\"wooslider\";s:8:\"noticias\";s:19:\"blog_page_title_bar\";s:7:\"default\";s:17:\"content_bg_repeat\";s:6:\"repeat\";}"],"_encloseme":["1"],"_fusion_google_fonts":[""],"fusion_builder_status":["active"],"avada_post_views_count":["595"],"_wpml_media_has_media":["1"],"avada_today_post_views_count":["2"],"avada_post_views_count_today_date":["03-05-2026"]},"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/debagoiena2030.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7536"}],"collection":[{"href":"https:\/\/debagoiena2030.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/debagoiena2030.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/debagoiena2030.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/debagoiena2030.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=7536"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/debagoiena2030.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7536\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":9639,"href":"https:\/\/debagoiena2030.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/7536\/revisions\/9639"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/debagoiena2030.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media\/7532"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/debagoiena2030.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=7536"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/debagoiena2030.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=7536"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/debagoiena2030.eus\/es\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=7536"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}